دکتر حسين ميرمحمد صادقي


متولد: ۱۳۳۵ در تهران
سوابق تحصيل

- سال اخذ ديپلم رياضي: خرداد ۱۳۵۴

- سال ورود به دانشكده حقوق دانشگاه شهيد بهشتي (ملي سابق) : مهر ۱۳۵۴

- سال اخذ مدرك كارشناسي در رشته حقوق: خرداد ۱۳۵۷ ، با احراز رتبه اول در ميان كليه دانش آموختگان

- اخذ گواهينامه عالي در حقوق تطبيقي از دانشگاه لندن: سال ۱۳۵۹ (۱۹۸۰ ميلادي)

- اخذ مدرك كارشناسي ارشد در رشته حقوق از دانشگاه لندن: سال۱۳۶۰ (۱۹۸۱ ميلادي)

- اخذ مدرك معادل دكتري در رشته حقوق جزا از دانشگاه لندن و مدرك دكتري در رشته حقوق قراردادها از دانشگاه ليورپول در انگلستان.

سوابق كاري

- رئيس دفتر خدمات حقوقي بين‎المللي ج.ا. ايران (شعبه لندن) ۱۹۸۶ ـ ۱۹۸۱ ميلادي

- عضو هيأت علمي دانشكده حقوق دانشگاه شهيد بهشتي از سال ۱۳۶۶، در حال حاضر: دانشيار پايه ۱۴

- رييس دانشكده علوم قضايي و خدمات اداري از سال ۱۳۷۳

- معاون آموزش و تحقيقات قوه قضاييه به مدت حدود يك سال

- نايب رييس شوراي توسعه قضايي

- داور منصوب طرف ايراني در برخي از داوريهاي مطروحه در اتاق بازرگاني بين‎المللي (I.C.C.)

سوابق پژوهشي

- ارائه سخنرانيهاي حقوقي در همايشها و گردهم آييهاي متعدد در داخل و خارج

- نشر مقالات مختلف در نشريات حقوقي ايراني و خارجي به زبانهاي فارسي و انگليسي

- تاليف نه جلد كتاب به شرح زير:
۱ ـ واژه نامه حقوق اسلامي
۲ – واژه نامه حقوق جزا
۳ – تحليل مباني حقوق جزا (ترجمه)
۴ ـ مروري بر حقوق جزا ي انگلستان (ترجمه و توضيحات)
۵ ـ مروري بر حقوق قراردادها در انگلستان (جلد اول) (ترجمه و توضيحات)
۶ – مروري بر حقوق قراردادها در انگلستان (جلد دوم) (ترجمه و توضيحات)
۷ ـ حقوق جزاي بين‎الملل
۸ – جرائم عليه اموال و مالكيت (چاپ نهم)
۹ ـ جرائم عليه امنيت و آسايش عمومي (كتاب سال برگزيده دانشگاهي) (چاپ دوم)
زمينة مشاورة علمي: مباحث حقوق جزا

برگرفته از سایت انتشارات مجد

مرحوم دكتر احمد متين دفتري



(1350 -1275 ق)، حقوقدان، نویسنده و مترجم. نام پدرش در بعضى مآخذ محمودخان و در بعضى محمدحسین ذكر شده است، در حالى كه محمدحسین نام جد وى مى‏باشد. متین در تهران به دنیا آمد. در شش سالگى به لقب سابق پدرش، اعتضاد لشكر، و به گفته خویش اعتضاد خاقان، ملقب شد و شغل پدر را كه همان لشكرنویسى بود اختیار نمود. او بعدها ملقب به متین‏الدوله گردید. وى پس از اتمام تحصیلات ابتدایى، تحصیلات متوسطه را در مدرسه‏ى آلمانى تهران به پایان برد و زبان‏هاى فرانسه و انگلیسى و آلمانى را آموخت. سپس به استخدام وزارت امور خارجه درآمد. متین دفترى، در 1305 ش، به وزارت دادگسترى وارد شد و پس از چندى به اروپا رفت و موفق به دریافت درجه‏ى دكتراى حقوق گردید. وى در 1318 ش نخست وزیر شد. او چند دوره سناتور و در دوره‏ى پانزدهم مجلس شورا نماینده‏ى مردم مشكین‏شهر بود. از آثارش: «آیین دادرسى مدنى و بازرگانى»، در سه مجلد؛ «روابط بین‏المللى از قدیم‏الایام تا سازمان ملل متحد»؛ «تاریخ مختصر حقوق بین‏الملل»، ترجمه؛ «سیاست جزایى»، فارسى و فرانسه؛ «احكام تفصیلى هیئتهاى عمومى دیوان كشور»؛ «انجمن آثار ملى ایران»، ترجمه؛ «دخالت مستقیم دولت در اقتصاد كشور»؛ «رویه‏ى قضایى»، در چهار بخش؛ «كلید استقلال اقتصادى ایران».[1] استاد ممتاز دانشگاه، حقوقدان و محقق بین‏المللى، سیاستمدار، فرزند محمود دفترى (عین‏الممالك) فرزند میرزا حسین وزیر دفتر فرزند میرزا هدایت‏الله وزیر دفتر فرزند میرزا حسین آشتیانى فرزند میرزا كاظم مستوفى‏الممالك فرزند میرزا محسن آشتیانى است. میرزا محسن از رجال و معاریف اوایل زندیه مى‏باشد اولاد و احفاد وى در یكصد و پنجاه سال اخیر از حكومتگران ایران بوده‏اند. خانواده‏هاى وثوق الدوله، قوام‏السلطنه، معتمدالسلطنه، مصدق‏السلطنه، متین دفترى، دفترى، معاون، فرهاد معتمد، شكوه، دادور و میكده همگى از نسل همین میرزا محسن آشتیانى هستند. متین دفترى در 1314 ه.ق در تهران تولد یافت. هنوز به شش سالگى نرسیده بود كه توارثا منصب لشكرنویسى فوجهاى دماوند و فیروزكوه و پیاده سیستان و مظفر تبریز به او رسید. این شغل قبلا شغل پدرش بوده و پس از آنكه مرحوم به مقام مستوفى ارتقاء یافت به فرمان مظفرالدین شاه با عنوان جناب و لقب اعتضاد لشكر و بعد متین‏الدوله به او واگذار گردید. او از همان اوقات تحصیلات خود را در مكتب خانه جدش وزیر دفتر شروع كرد. پس از یاد گرفتن مقدمات به آموزش زبان عربى و ادبیات فارسى و جغرافیا و حسن خط پرداخت و علوم آن روز را به حد كامل آموخت. سپس وارد مدرسه ایران و آلمان كه به خرج دولت آلمان و ایران تأسیس شده بود گردید و مدت هشت سال در آنجا به تحصیل پرداخت و زبانهاى فرانسه، انگلیسى و آلمانى را به حد كامل یاد گرفت و زبان عربى و معارف اسلامى را نزد شیخ محد عبده تكمیل نمود؛ ضمنا در آموزش بعضى از دروس مدرسه حقوق جدیت تام به خرج داد. در اوایل جنگ بین‏الملل اول وارد وزارت امور خارجه گردید و در اداره تحریرات روس مشغول كار گردید؛ همزمان همكارى خود را با مطبوعات آغاز كرد و در روزنامه عصر جدید اخبار روزنامه رویتر را ترجمه مى‏كرد و ضمنا مقالات مستقل هم مى‏نوشت. متین دفترى هنگامى كه در وزارت خارجه اشتغال داشت تحصیلات خود را ادامه داد و یك دوره كامل فقه و اصول و ادبیات عرب را نزد آقا سید اسدالله خارقانى كه ملاى روشنفكرى بود تحصیل نمود. پس از جنگ بین‏الملل اول با مشاركت مصدق‏السلطنه و نصرت‏الدوله و نظام‏السلطنه و ذكاءالدوله غفارى مجله‏اى به نام مجله علمى دائر كردند كه چند سالى انتشار آن دوام داشت. پس از تعطیل مجله علمى به روزنامه ستاره ایران و زبان آزاد پیوست و در حزب دموكرات عضو فعال گردید. از 1298 نیز دوره مدرسه عالى حقوق را گذراند. به هنگام نخست‏وزیرى وثوق‏الدوله با كمك عبدالرحمن بیك قنسول عثمانى در تهران كه نزد متین دفترى زبان آلمانى فرا مى‏گرفت طرح سجل احوال را در ایران تهیه و تسلیم رئیس دولت كرد. برمبناى همان طرح از آن تاریخ شناسنامه در ایران بوجود آمد و بعدها جنبه‏ى قانونى پیدا كرد. در 1301 ش با حفظ سمت در وزارت امور خارجه نماینده مصدق‏السلطنه والى آذربایجان در تهران شد. در آن هنگام هریك از ولاه یك نماینده در تهران تعیین مى‏نمودند كه كارهاى ایالت را در دوایر دولتى مركز تعقیب كند. چندى هم مستشار ایرانى و مترجم سفارت آلمان بود. آخرین سمتى كه در وزارت امور خارجه بدست آورد ریاست اداره عهود و جامعه ملل بود كه در سازمان جدید وزارت خارجه از ادغام چند اداره تشكیل یافته بود. كتابهاى كلید اقتصادى ایران و كاپیتولاسیون از تحقیقات و مطالعات دوران وزارت خارجه اوست كه همان موقع چاپ و انتشار یافت. در 1306 ش داور اختیارات اصلاح دادگسترى را گرفت و در همان سال عدلیه با سازمان و افراد جدید فعالیت خود را آغاز كرد. متین دفترى و پدرش عین‏الممالك هر دو از افرادى بودند كه به دعوت داور به خدمت قضا اشتغال ورزیدند و با رتبه قضائى اولى به دادیارى و بعد به مستشارى استیناف و دومى به مستشارى دیوان جزاى عمال دولت برگزیده شدند. متین دفترى قریب دو سال در امر قضا با داور همكارى نزدیك داشت و او را در برنامه‏هاى سنگینى كه عهده‏دار شده بود یارى مى‏نمود. در 1308 ش داور را براى مطالعه در سازمان قضائى فرانسه و ادامه تحصیل به اروپا فرستاد و او ضمن كارآموزى در دادگاههاى پاریس و ژنو و برلن دوره دكتراى حقوق را در سویس پایان برد. پس از مراجعت از اروپا مدتى مدیر كل و معاون ادارى بود تا سرانجام در 1310 به معاونت كل وزارت دادگسترى منصوب گردید و در تهیه و تدوین قوانین مهمى چون قانون مدنى، قانون تجارت، آئین دادرسى حقوقى و بازرگانى و اصول محاكمات جزا نقش اساسى داشت. در 1311 مدتى در غیاب داور كه به اروپا سفر كرده بود عهده‏دار كفالت وزارت دادگسترى شد. در همین سمت پرونده تیمورتاش بدست او آماده طرح در دادگاه گردید. در 1312 داور به وزارت دارائى انتقال یافت و قرار بود متین دفترى به وزارت دادگسترى منصوب شود ولى رضاشاه ترجیح داد یكى از قضات قدیمى عهده‏دار این سمت گردد و لاجرم صدرالاشراف دادستان كل به وزارت دادگسترى منصوب شد ولى عملا كارهاى مهم وزارتخانه از قبیل تهیه لوایح و دفاع از آن در كمیسیونهاى دادگسترى با معاون كل بود. متین دفترى در 1313 هنگام تأسیس دانشگاه تهران براى احدى تصدى استادى كرسى حقوق جزاى خصوصى به دانشكده حقوق دعوت شد و قریب چهل سال بدون وقفه در آن دانشكده تدریس مى‏نمود. در همان سال بدنبال تشكیل جمعیت طرفداران سازمان ملل به دبیر كلى آن جمعیت برگزیده شد. داور براى تعقیب اصلاحات دادگسترى و تكمیل خدمات خود تلاش مى‏نمود تا متین دفترى كه دست پرورده او بود به مقام وزارت برسد. سرانجام در 1315 صدرالاشراف از وزارت معزول و متین دفترى جاى او را گرفت. دكتر متین دفترى در خاطرات خود درباره انتصاب به وزارت دادگسترى چنین مى‏نویسد: «در تابستان 1315 به مناسبت این كه مدتى بود جمعیت طرفدار جامعه ملل را هم من در دانشكده حقوق ضمن تدریس در آنجا به موازات كارهاى معاون وزیر دادگسترى اداره مى‏كردم به دعوت مسیو آونول دبیر كل جامعه ملل به اتفاق همسرم از راه زمینى بغداد و بیروت عازم ژنو شدم و صبح روزى كه كشتى مركوب، پس از یك هفته مسافرت بسیار مطبوع در آبهاى مدیترانه وارد بندر تریست مى‏شد به من در رستوران كشتى خبر رسید كه رئیس شهربانى بندر براى ملاقات من به سالن كشتى آمده است و در چند ثانیه با خیالات مشوش از پلكان رستوران به طرف سالن بالا مى‏رفتم افسرى با انیفورم پرزرق و برق دیدم كه با بلند كردن دست و سلام فاشیستى استقبالم كرد و پاكتى به دست من داد. آن را گشودم تلگرافى بود به امضاى آقاى محمد ساعد مراغه وزیر مختار ایران در رم در یك جمله كوتاه با این عبارت تكان‏دهنده «حسب‏الامر فورا به تهران مراجعت فرمائید.» بدون هیچ توضیحى كه همین ابهام انسان را همیشه دچار توهمات و حدسیات بدى مى‏كند مراجعت با كشتى كه زودتر از یك هفته حركت نمى‏كرد عملى نبود ناچار با راه‏آهن حركت كردم كه پس از عبور از سویس و آلمان از راه روسیه به ایران برگردم به ژنو كه رسیدم نصرالله انتظام در هتل بدیدنم آمد و از منصورالسلطنه نماینده ایران در جامعه ملل پیغام آورد به موجب تلگرافى كه از وزارت خارجه رسیده است من مجاز نیستم در ژنو با دبیر كل جامعه ملل تماس بگیرم و به اصطلاح در آنجا آفتابى شوم و اضافه مى‏كرد منصورالسلطنه از وصول این تلگراف براى من نگران شده است اما من با اعتماد به نفس به سفر بازگشت ادامه دادم و روزهاى طولانى این مسافرت را در آن اوان كه هنوز هواپیماى كشورى و تجارتى بین‏المللى دائر نشده بود در راه‏آهن بطئى‏السیر روسیه طى مى‏كردم و روزى كه كشتى ما وارد بندر پهلوى شد و نمى‏دانستم چه سرنوشتى در انتظار من است دیدم اتومبیل وزارت دادگسترى جلوى بندر حاضر است و در آنجا مطلع شدم شاه از محاكمه جزائى عده‏اى كه در زمان تصدى آقاى على منصور در وزارت راه مشاغلى به عهده داشتند و متهم شده بودند ناراضى است و وزیر دادگسترى از خدمت معاف شده است.» متین دفترى مدت سه سال وزیر دادگسترى بود و با همان شدت و حدت كه در داور وجود داشت وضع قوانین جدید را ادامه داد. در 1317 به عضویت فرهنگستان برگزیده شد و در همان سال در رأس سازمان جدیدى به نام سازمان پرورش افكار قرار گرفت. سرانجام در آبان ماه 1318 به هنگام افتتاح مجلس دوازدهم از طرف رضاشاه نخست‏وزیر شد. او درباره نخست‏وزیر شدن خود در خاطراتش چنین مى‏نویسد: «یك شب در هیئت وزیران كه من هنوز وزیر دادگسترى بودم و تازه جنگ جهانى دوم شروع شده بود شاه یك مسئله مهم بین‏المللى را براى یك اقدامى كه در نظر داشت مطرح كرد و عاقبت به همه امر فرمود مقاله‏اى بنویسند و بوسیله رئیس دفتر مخصوص هرچه زودتر به عرض برسانند، عینا مثل یك امتحان كتبى كه معلم به شاگردان خود مى‏دهد. روزى كه من مقاله خود را تسلیم كردم مرحوم شكوه اظهار داشت شاه فرموده‏اند براى بهترین مقاله جایزه درنظر گرفته‏اند. از جایزه خبرى نشد و شاه هم راجع به آن موضوع دیگر چیزى نفرمودند ولى چندى نگذشت كه روز افتتاح مجلس (دوره دوازدهم قانونگزارى) كه على‏الرسم دولت مستعفى و كابینه جدید معرفى مى‏شود شاه من را مأمور تشكیل كابینه فرمودند. من چون خودم هیچ اقدامى براى احزار این مقام نكرده بودم و اصلا در آن زمان این گونه تشبث‏ها مجاز و معمول نبود حدس زدم كه مقاله من در این تصمیم شاهانه شاید بى‏تأثیر نبود یا لااقل یكى از عوامل آن بوده است». نخست‏وزیرى متین دفترى زیادى طولانى نشد. در تیرماه هزار و سیصد و نوزده یعنى پس از 8 ماه زمامدارى مغضوب و از كار بركنار و مدتى در بازداشت و تا شهریور بیست در منزل خود تحت‏نظر بود. در 1322 از طرف متفقین به جرم ژرمانوفیلى بازداشت شد. مدتى در اراك و مدتى در رشت در اسارت انگلیس و روس بسر برد تا سرانجام از این مخمصه جان سالم به در برد. در بهمن 1324 كه وضع كشور در اثر وقایع آذربایجان رو به وخامت مى‏رفت و تدابیر حكیمى بى‏ثمر ماند، مجلس چهاردهم در روزهاى آخر عمر خود قوام‏السلطنه را با اكثریت بسیار ضعیفى به نخست‏وزیرى انتخاب كرد. قوام براى استحكام كابینه خود دو تن از نخست‏وزیران سابق را به عضویت كابینه دعوت كرد؛ سهام‏السلطان بیات را براى وزارت دارائى و دكتر متین دفترى را براى وزارت مشاور. بعد با تعیین سایر وزیران قوام هیئت دولت را به شاه معرفى كرد ولى هنگام معرفى وزیران به مجلس از معرفى متین دفترى خوددارى نمود. متین دفترى در این زمینه در یادداشت‏هاى خود چنین متذكر شده است. «در اواخر دوره چهاردهم مجلس شوراى ملى در ایامى كه اختلافات ایران و شوروى در آذربایجان برپا شده بود آقاى قوام به نخست‏وزیرى منصوب شد. ایشان قبل از تشكیل كابینه به این فكر افتادند كه هیئت بزرگ و برجسته‏اى مركب از بعضى رجال به مسكو اعزام دارند و آن موقع تصمیم نداشت شخصا به این مسافرت برود لذا به اینجانب مراجعه و اظهار كرد میل دارم شما كه در امور بین‏المللى وارد مى‏باشید و تخصص در چنین مسائل دارید ریاست این هیئت را قبول و به اتحاد جماهیر شوروى مسافرت كنید و بعد براى اینكه این هیئت به دولت انتساب نزدیكترى داشته باشد تكلیف قبول وزارت مشاور را نمود و اینجانب هم نظر به اوضاع باریك آنروز كه در منتهاى وخامت و تیرگى بود با این نظر موافقت و مشغول مطالعه سوابق كارهاى مربوط به مأموریت مسكو گردیدم. روز 25 بهمن 1324 من و سایر اعضاء كابینه به اعلیحضرت همایونى معرفى شدیم و فرمانى دائر بر وزارت مشاور من صادر گردید. مظفر فیروز و بعضى اشخاص دیگر كه نقشه‏هائى داشتند از شركت من در كابینه نگران شده و یقین داشتند با بودن دكتر متین دفترى در كابینه عرصه بر آنها تنگ خواهد شد و نخواهند توانست قوام را هرطور بخواهند بگردانند. بدین جهت به قوام اینطور تلقین كردند كه اگر دكتر متین دفترى چندى در دولت بماند كارها را قبضه خواهد كرد و جاى شما را خواهد گرفت. اما حقیقت این بود كه عمال نفت جنوب میل داشتند كسانى به مسكو بروند كه مورد اعتماد خودشان باشند و با دكتر متین دفترى مخالف بودند، براى این كه از او در زمان نخست‏وزیرى‏اش صدمه خورده و براى انتقام هنگام اشتغال ایران به زندان متفقینش انداخته بودند و این نكته روزى به ثبوت رسید كه در حبس متفقین از من استنطاق كرده بودند چرا در زمان نخست‏وزیرى به كمپانى فشار مى‏آوردى و مى‏خواستى امتیاز 1933 را ملغى كنى. دست‏نشاندگان مصطفى فاتح به قوام فشار آوردند كه دكتر متین دفترى را به مجلس معرفى نكند. قوام كه از هر طرف گرفتار عمال اجنبى شده بود بودن ذره‏اى استقامت از آقاى سید محمد صادق طباطبائى رئیس مجلس شوراى ملى خواهش كرد كه دكتر متین دفترى را ملاقات و به ایشان اطلاع دهند كه فراكسیون حزب توده در مجلس مخالف شركت ایشان در كابینه است و در موقع معرفى به مجلس جنجال برپا خواهند كرد چه خوب است از وزارت استعفا دهید.» متین دفترى با وجودى كه عده‏اى چون طباطبائى و سهام‏السلطان و مظفر فیروز به او تكلیف استعفا كردند نپذیرفت و قوام نیز او را به مجلس معرفى نكرد. در انتخابات دوره پانزدهم كه كلا به دست حزب دموكرات قوام‏السلطنه انجام گرفت متین دفترى یكى از نه كاندیداى دكتر مصدق براى مجلس بود. براى جلوگیرى از رویه حزب و بى‏طرفى در انتخابات متین دفترى به اتفاق عده‏اى از رجال در دربار متحصن شدند ولى این تحصن نتیجه‏اى نداد و انتخابات تهران مطابق میل قوام‏السلطنه انجام گرفت. متین دفترى با وجودى كه قوام‏السلطنه و حزب دموكرات از یكطرف و رزم‏آراء رئیس ستاد ارتش از طرف دیگر مخالف انتخاب وى به نمایندگى مجلس بودند در همان دوره از صندوق مشگین شهر سر درآورده و در زمره وكلاى دوره پانزدهم قرار گرفت. هنگام طرح اعتبارنامه او عباس نراقى وكیل كاشان و عضو فراكسیون دموكارت ایران كه یكى از پنجاه و سه نفر محكومین توده‏اى دوره وزارت دادگسترى متین دفترى بود به مخالفت پرداخت و یكى از وكلاى آذربایجان از او دفاع كرد. سرانجام اعتبار نامه او به تصویب رسید. متین دفترى براى ساقط كردن كابینه قوام‏السلطنه دست به اقدامات دامنه‏دارى زد، نطق مفصلى راجع به جریان انتخابات تهران نمود. باید او را یكى از عوامل سقوط قوام به حساب آورد. در 1328 شاه تصمیم به تشكیل مجلس مؤسسان و تغییر در قانون اساسى به نفع خود نمود. براى اینكه كار خود را موجه قلمداد كند عده زیادى از رجال صدر مشروطیت كه در آن تاریخ حیات داشتند و همچنین تنى چند از رجال حقوقدان را به كاخ خود دعوت كرد و منظور و مقصود خود را براى تشكیل مجلس مؤسسان و تغییر مواد قانون اساسى مطرح كرد و سران قوم همه نظر شاه را تأیید كردند. تنها متین دفترى در آن جلسه به مخالفت پرداخت و شاه را از شبیخون زدن به قانون اساسى برحذر داشت و سرنوشت شاه را با عاقبت محمد على شاه مقایسه نموده بود. سخنان متین دفترى در آن جلسه به اندازه‏اى تند و شدید بود كه سرانجام شاه به او گفته بود «خفه شود فضولى نكن». اولین انتخابات مجلس سنا كه توسط طبقه باسواد و به طریق دو درجه‏اى انجام گرفت متین دفترى سناتور دوم تهران شد. در اوایل 1329 كه شایعه نخست‏وزیرى سپهبد رزم‏آرا در اذهان قوت گرفت او به مخالفت برخاست و روزى كه شاه فرمان نخست‏وزیرى او را توشیح كرد به ملاقات شاه رفت و از سوء تدبیر شاه در انتخاب رزم آرا و ظهور دیكتاتور جدید، شاه را مذمت و لعن و نفرین كرد. او به شاه گفته بود با این عمل جسد پدر خود را آتش زدى. در مجلس سنا در صف اول مخالفین رزم‏آرا قرار گرفت، با وجودى كه دو برادرش از همكاران نزدیك رزم‏آرا بودند- سرتیپ دفترى ریاست شهربانى و دكتر عبدالله دفترى وزیر اقتصاد را برعهده داشتند، متین دفترى با برنامه دولت به شدت مخالفت كرد و طى سخنان طولانى از سناتورها تقاضا نموده كه به او رأى اعتماد ندهند و رزم‏آرا با تلاش فراوان و برخوردارى كامل از حمایت شاه رأى اعتماد ضعیفى در مجلس سنا بدست آورد. در 1330 متین دفترى از طرف مجلس سنا به اتفاق دو سناتور دیگر مأمور نظارت در اجراى قانون ملى شدن صنعت نفت و خلع ید از شركت غاصب انگلیسى شد. احاطه وى به مسائل بین‏الملى موحب شد قانون مزبور بدون درد سر به مرحله اجرا درآید. او در معیت دكتر مصدق به سازمان ملل رفت و نفوذ وى در بین نمایندگان سازمان ملل تأثیر شگرفى بر جاى گذاشت. در 1331 وقتى لایحه مصادره اموال قوام‏السلطنه دشمن دیرین او را پس از تصویب مجلس شوراى ملى به مجلس سنا بردند در كمیسیون دادگسترى كه ریاست آن با متین دفترى بود به سختى ایستادگى نمود و آن را مخالف قانون اساسى دانست. همان استقامت او موجب انحلال مجلس سنا در دوره مصدق گردید. بعد از كودتاى 28 مرداد كه حكومت كشور به دست سپهبد زاهدى به راه دیكتاتورى كشیده شد، متین دفترى در مقام مقابله با دولت برآمد و از انتخابات دوره هیجدهم مجلس شوراى ملى و دوم سنا انتقاد كرد و نامه سرگشاده‏اى به انجمن نظار انتخابات دوره دوم مجلس سنا نوشت و سرانجام طى نامه‏اى كه به جراید فرستاد انتخابات را تحریم نمود ولى پس از انجام انتخابات متین دفترى این بار به عنوان سناتور انتصابى به سنا رفت و از این تاریخ تا به هنگام مرگ دیگر آن شور و هیجان سابق را نداشتند، فقط در تنقیح لوایح دولت مى‏كوشید، گاهى نیز در مخالفت با دولت‏ها برمى‏آمد. در حكومت منصور در 1343 كه منجر به افزایش بهاى نفت و بنزین شد او مردانه ایستاد ولى پس از آن سكوت اختیار كرد؛ به همین سبب تا آخر عمر شغل سناتور انتصابى را براى خود حفظ نمود. در اواخر عمر براى حفظ خویش، از مدیحه سرائى و تجلیل از مقام سلطنت خوددارى نمى‏كرد و بیشتر دلخوش به ریاست كمیسیون دادگسترى مجلس سنا و ریاست كمیسیون بین‏المجالس و ریاست جمعیت طرفداران سازمان ملل در ایران و مسافرتهاى متعدد مجانى بود. دكتر احمد متین دفترى در تیرماه 1350 در تهران درگذشت و در باغچه علیجان حضرت عبدالعظیم به خاك سپرده شد. متین دفترى مردى به تمام معنى دانشمند و محقق بود، در مسائل حقوقى خاصه امور بین‏المللى تبحر داشت، به طورى كه دانش او در این زمینه مورد تأیید خارجیان بود. با غالب رجال بزرگ هم عصر خود در دنیادوستى و مراوده داشت، دقیقه‏اى از مطالعه غافل نبود، به تدریس در دانشگاه عشق مى‏ورزید، حتى در دوران نخست‏وزیرى خود هم در كلاس درس حضور مى‏یافت. سه مجلد آئین دادرسى مدنى و بازرگانى نشانگر تبحر و احاطه او به درس دانشگاهیش مى‏باشد. وقتى در 1349 او را بازنشسته و استاد ممتاز نمودند به اندازه‏اى متأثر و غمگین شد كه مرتبا مى‏گفت استاد ممتاز یعنى تشییع جنازه در زمان حیات. متین دفترى از تمكن مالى برخوردار بود، ولى فوق‏العاده خسیس و صرفه‏جو بود و از این رو همه ساله به ثروت او اضافه مى‏شد وقتى بین او و حائرى‏زاده اختلاف نظر حاصل شد و از تربیون مجلس شوراى ملى و از میز خطابه مجلس سنا به لجن مال كردن یكدیگر پرداختند حائرى‏زاده به او نسبت سوء استفاده داد و حتى او را متهم كرد یكى از ساختمانهاى او در خیابان لاله‏زار نو دستخوشى است كه از كمپانى اشكودار براى ساختن كاخ دادگسترى گرفته است. ولى چنین چیزى صحت ندارد، او ذاتا مردى ممسك بود و از طریق توارث نیز مال زیادى برده بود ولى از جوانى به علت سخت بودن در معامله به ثروت خود افزود. خوب به خاطر دارم او كتابهاى دانشگاهى خود را براى اینكه پورسانتى به كتاب فروش ندهد شخصا در دانشكده به دانشجویان عرضه مى‏نمود و در پشت كتاب نیز امضاء مى‏نمود اگر دانشجوئى كتاب بدون امضاى او را در دست داشت مواخذه مى‏شد. متین دفترى از زمره رجالى است كه دشمنان پروپا قرصى داشت و تا آخر عمر از این دشمنیها بى‏بهره نبود، گرچه تولد و شكوفائى او در دوره دیكتاتورى رضاشاه بود ولى همیشه با دیكتاتورى و قانون‏شكنى مبارزه مى‏كرد یا حداقل تظاهر به این موضوع مى‏نمود. پس از شهریور 20 كه تب حمله انتقاد به رضاشاه بالا گرفت. متین دفترى هم كه مدتى وزیر و نخست‏وزیر آن عصر بود از تهمت و افترا مصون نماند. مخصوصا حزب توده براى انتقام‏گیرى از بازداشت 53 نفر كه در دوره وزارت دادگسترى او انجام یافته بود چه نسبتها كه به او نداد. سازمان پرورش افكار و یا به قول متین دفترى افسانه دستنبد زدن به قاضى زنجان را آنچنان بزرگ و مهیب نمودند كه هیچ كانون وكلائى قادر به دفاع از آن نبود. رویهمرفته دكتر احمد متین دفترى مردى باسواد و حقوقدان، باهوش، با پشتكار، و در عین حال جاه طلب، پول دوست، به اقتضاى زمان مطیع، متظاهر و خودپسند بود. او تصور مى‏كرد همه به او دین دارند و دامنه توقعات او از مردم بسیار زیاد بود. او به سه زبان دنیا یعنى فرانسه و انگلیسى و آلمانى تسلط داشت. زبان فارسى و عربى را بخوبى آموخته بود، بسیار شیرین و دلنشین چیز مى‏نوشت، به همان میزان كه در نوشتن مسلط بود در نطق و بیان عاجز و قاصر بود. او در جوانى با یكى از دختران مصدق‏السلطنه عموى پدر خود عقد نكاح بست و صاحب دو پسر و یك دختر گردید. یكى از پسرانش علم حقوق خواند، دیگرى زیست‏شناسى را تعقیب كرد، یگانه دخترش هم نقاش قابلى بود. تألیفات متعددى دارد از جمله كلید استقلال اقتصادى ایران، كاپیتولاسیون، محاكمات فورى، دخالت مستقیم دولت در اقتصاد، آئین دادرسى مدنى و بازرگانى سه جلد، حقوق جزاى خصوصى، روابط بین‏المللى از قدیم‏ترین ایام. ضمنا همه ساله قمستى از خاطرات خود را نوشته با نثر خوب به عنوان پیام نوروزى تهیه و به دوستان هدیه مى‏نمود. حین‏الفوت 73 سال داشت. دكتر متین دفترى سالها پروانه وكالت دادگسترى داشت به همین دلیل پس از فوت مرحوم آسید هاشم وكیل، وكلاى دادگسترى او را به ریاست كانون انتخاب كردند، لیكن پرتو وزیر وقت دادگسترى با او از در مخالفت درآمد و نگذاشت او در رأس كانون باقى بماند.

برگرفته از کتاب: اثرآفرینان (جلد اول-ششم)

آیت‌الله دکتر سید محمد موسوی بجنوردی




آیت‌الله دکتر سید محمد موسوی بجنوردی در سال 1322 در نجف اشرف متولد شد ولی در شناسنامه وی 1324 به عنوان سال تولد رقم خورده است. ایشان تحصیلات علوم حوزوی و دینی خود را در ایران و نجف اشرف به انجام رساندند.وی به مدت 30 سال در محضر استادان درجه اول فقه و اصول و فلسفه از جمله مرحومان امام خمینی (س)، پدر معظم ایشان آیت‌الله العظمی میرزا سید حسن بجنوردی ـ صاحب کتاب القواعد الفقهیه و مرجع تقلید وقت ــ آیت‌الله خویی و آیت‌الله حکیم در نجف‌اشرف به فراگیری علوم دینی پرداخت. موسوی بجنوردی که دروس جدید و حوزوی را با هم می‌خواند در 18 سالگی کفایتین (سطح 3) را به پایان رساند. وی کفایتین و شرح منظومه ملاهادی سبزواری و اسفار را نزد آیت‌الله شیخ صدرا بادکوبه‌ای خواند و در سال 1340 درس خارج را نزد پدر بزرگوار خود و حضرت آیت‌الله العظمی سید محسن حکیم گذراند.

پس از تبعید حضرت امام خمینی (س) به نجف اشرف در بهار 1344 یکی از شاگردان همیشگی دروس ایشان در تمام 14 سال اقامتشان و سید محمد موسوی بجنوردی بود. همزمان با حضور در درس خارج امام و موسوی بجنوردی به مدت 12 سال در کلاسهای آیت‌الله العظمی خویی نیز حاضر می‌شدند. ایشان در طول این مدت در مسجد جامع نجف اشرف (هندی) رسائل و مکاسب و کفایتین را به زبان عربی برای شیعیان کشورهای عرب زبان همچون عراق، لبنان، سوریه و مصر تدریس می‌کردند.

سید عباس موسوی و شیخ راغب حرب از شهدای برجسته حزب‌الله لبنان از شاگردان آیت‌الله موسوی بجنوردی در آن دوران بودند.

رابطۀ استاد و شاگردی آیت‌الله موسوی بجنوردی با حضرت امام چنان محکم شد که پس از مراجعت امام از نجف به پاریس وی نیز حضرت امام را همراهی کردند.

موسوی بجنوردی پس از پیروزی انقلاب به ایران آمدند و در دفتر استفتاتات حضرت امام مشغول به کار شدند. در سال 1359 به دستور امام راحل و دادگاه عالی قضات را راه‌اندازی کرد. ایشان از سال 1360 به مدت دو دوره تا سال 1368 به عضویت شورای عالی قضایی درآمدند که تا ارتحال حضرت امام و تغییر در قانون اساسی (که منجر به حذف شورای عالی قضایی شد) ادامه داشت. در این شورا بخش مهمی از تدوین قوانین و اصلاحیه‌های مربوط به قانون مدنی و آیین دادرسی کیفری و قانون مجازات اسلامی و نظارت مستقیم بر احکام همۀ دادگاهها بر عهدۀ ایشان بوده. همزمان با این فعالیتهای اجتماعی و امور اجرایی کار تدریس و تحقیق در دانشکده‌های حقوق دانشگاه‌های شهید بهشتی و تربیت مدرس و نیز دانشکدۀ الهیات دانشگاه تهران را دنبال کردند. در سال 1368 به رتبۀ دانشیاری و در سال 1382به رتبه استادی رسیدند و تاکنون رسماً در دانشکده‌های حقوق، الهیات دانشگاههای قم (کارشناسی ارشد)، تربیت مدرس، تهران، امام صادق (ع)، شهید بهشتی آزاد (کارشناسی ارشد و دکتری)، پژوهشکدۀ امام خمینی (س)، انقلاب اسلامی (کارشناسی ارشد) و موسسۀ عالی بانکداری ایران (کارشناسی ارشد) مشغول به تدریس در این مراکز هستند و همچنین دو درس خارج فقه و اصول را هر روز در حوزۀ علمیه تدریس می‌کنند.

ایشان از سال 1371 عضو هیأت علمی و ریاست گروه الهیات دانشگاه تربیت معلم (خوارزمی) بودند و در حال حاضر رئیس گروه الهیات و رشتۀ حقوق و علوم سیاسی این دانشگاه می‌باشند.
از ایشان در داخل کشور بیش از 40 مقاله در مجلات علمی و 13 جلد کتاب با عناوین زیر منتشر شده است که بعضاً عنوان کتب درسی رشتۀ حقوق در دوره‌های کارشناسی ارشد و دکتری مورد توجه استادان و دانشجویان قرار گرفته است.
عقد ضمان؛
علم اصول؛
فقه تطبیقی؛
فقه تطبیقی و بخش جزایی (جلد دوم)؛
قواعد فقهیه جلد 1 و 2؛
مجموعه مقالات فقهی، حقوقی، فلسفی و اجتماعی 5، 4، 3، 2، 1؛
مصادر التشریع عندالامامیة و السنة (به زبان عربی)
مقالات اصولی.
آیت‌الله موسوی بجنوردی از اواسط دهۀ هفتاد ارتباطات علمی مستمری با دانشکده حقوق دانشگاه محمدالخامس مراکش داشته است. ایشان رفت و آمد و تدریس در مراکش را بسیار مفید دانسته و از این بابت بسیار اظهار خرسندی داشته‌اند.
سال گذشته آیت‌الله موسوی بجنوردی به دانشگاه سن ژوزف (القدیس یوسف) لبنان دعوت شدند و جلسات علمی را در آن دانشگاه که شاخه‌ای از دانشگاه سوربن می‌باشد. برگزار کردند.
در اردیبهشت 1381 آیت‌الله موسوی بجنوردی به دعوت دکتور سید طنطاوی شیخ الازهر به مصر رفت و ضمن ارائۀ جلساتی در خصوص «نقش عقل در شریعت» ارتباطات علمی را با دانشگاه الازهر و عین‌الشمس برقرار کردند.

 دکتر سید محمد هاشمی




دكتر سيد محمد هاشمي
تاريخ و محل تولد: ۱۳۲۰ قم
تحصيلات:
۱ ـ ليسانس حقوق از دانشكده حقوق دانشگاه تهران ۱۳۴۷
۲ ـ فوق ليسانس حقوق عمومي از انستيتو بين‌المللي مديريت عمومي فرانسه (پاريس) ۱۹۷۲
۳ ـ دكتراي حقوق از دانشگاه پاريس يك (پانتئون ـ سوربن) فرانسه ۱۹۷۵
شغل فعلي: استاد پايه ۲۴ و مدير گروه حقوق عمومي دانشكدة حقوق دانشگاه شهيد بهشتي
اشتغال بين المللي: عضو گروه كار بازداشتهاي خودسرانة كميسيون حقوق بشر سازمان ملل متحد
اشتغال حقوقي: وكيل پايه یک دادگستري
فعاليت اجتماعي: عضو شوراي عالي كميسيون حقوق بشر اسلامي (نهاد ملي)

كارهاي علمي:
الف ـ كتابها:
۱ ـ حقوق اساسي جمهوري اسلامي ايران (جلد اول: اصول و مباني كلي نظام)
۲ ـ حقوق اساسي جمهوري اسلامي ايران (جلد دوم: حاكميت و نهادهاي سياسي)
۳ ـ حقوق بشر و آزاديهاي عمومي ( آمادة چاپ)
۴ ـ حقوق اساسي و نهادهاي سياسي (مفاهيم كلي) (آمادة چاپ)
۵ ـ حقوق اساسي تطبيقي ( دستنويس)
۶ ـ نگرش بر قانون كار جمهوري اسلامي ايران (حقوق كار)
مقالات:
۱ ـ نظام حقوقي منع جمع مشاغل عمومي در حقوق ايران
۲ ـ بررسي تطبيقي و موضوعي بازنگري قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران
۳ ـ تحليل حقوقي جرايم سياسي و مطبوعاتي
۴ ـ حقوق زنان در نظامهاي داخلي و بين المللي
۵ ـ ضرورت بازنگري آيين نامة داخلي مجلس شوراي اسلامي
۶ ـ تهذيب قوانين و روشهايي كه در اين خصوص بايد بكار گرفته شود.
۷ ـ نگرش بر حقوق مطبوعاتي و طرح اصلاحي قانون مطبوعات
۸ ـ حقوق اجتماعي و سياسي زنان در چهار عرصه
۹- La Republique islamique au regard de sa constiution
۱۰ ـ‌ جامعة مدني و نظام سياسي
۱۱ ـ جستجوي اصل جهاني حقوق بشر در اندرون فرهنگ و تمدن كشورها
۱۲ ـ امنيت شهروندان در نظام اسلامي و حقوق بين المللي و حقوق داخلي.
۱۳ ـ بازرسي و نقد رابطة منطقي حاكميت قانون و دموكراسي در نظام جمهوري اسلامي ايران
۱۴ ـ نگرشي كوتاه بر حمايتها و تضمينات حقوق بشر در حقوق داخلي و نظام بين‌المللي

منبع : سايت حقوقدان

شيخ محمد عبده (بروجردي‌)


تولد : ۱۲۵۸ هـ ش / وفات: ۱۳۴۶ هـ ش
شيخ محمد تقي عبده (بروجردي‌)، چهره‌اي شاخص و يكي از حقوقدانان كاردان و مبتكر دادگستري‌نوين بود. قاطعيت‌، درايت و نوآوريهاي او در امور قضايي مشهور خاص و عام است‌. او نزديك به سي‌سال رياست محكمة عالي انتظامي قضات را بر عهده داشت و به بياني ديگر قاضي القضات دادگستري‌بود.
شيخ محمدتقي عبده‌، فرزند شيخ ملاحسين بروجردي‌، در سال ۱۳۰۰ (هـ ق) برابر با ۱۲۵۸ (ش‌) دربروجرد به دنيا آمد. جدش ملامحمد تقي گلپايگاني بود. شيخ محمد، پدرش را در دوران كودكي ازدست داد. او از طفوليت به كسب علم و فراگيري فقه و معقول و منقول پرداخت‌. در سن شانزده سالگي‌،پياده راهي تهران شد و تحت حمايت آقا سيد ريحان الله كه از مجتهدين بنام عصر خود بود، قرار گرفت وبه تحصيل خود ادامه داد واز محضر آيت الله ميرزا حسن آشتياني‌، آيت الله لاهيجي‌، ميرزاهاشم حكيم وشيخ حسين ناظر زاده استفاده برد و در اصول فقه‌، ادبيات عرب‌، حكمت و منطق تبحر يافت‌.

در سن‌بيست و يك سالگي از محضر آيت الله العظمي ميرزا حسن آشتياني به درجة اجتهاد نايل شد. در اين‌زمان‌، به معلمي روي آورد و به توصية استادش در مدرسة دانش كه بعدها به مدرسة ثروت تغيير نام دادو مديريت آن با ميرزااحمدخان حنانه بود، مشغول به تدريس شد. پس از چندي مدرسة آلماني «ايران وآلمان‌» در تهران گشايش يافت و شيخ عبده با معرفي ميرزا عبدالعظيم خان قريب به اين مدرسه رفت وبه تدريس زبان و ادبيات عرب پرداخت‌. در اين مدت‌، دو كتاب در زمينة صرف و نحو عربي نوشت وزبان آلماني را در همان مدرسه فرا گرفت و زبان فرانسوي را نيز با شركت در دوره‌هاي شبانة مدرسة‌آليانس آموخت‌.
خوي و خصلت بارز شيخ عبده‌، جديت او در كارهايش بود. دهخدا در اين باره مي‌گويد: «شيخ‌محمد عبده بروجردي علاوه بر صلاحيت علمي‌، داراي فضائل معنوي فراواني است و براي او احترام‌زيادي قائل هستم‌.»
شيخ عبده در عمل به واجبات و اجتناب از منهيات بسيار دقيق بود و نمازش را حتماً سر وقت ادامي‌كرد.
در سال ۱۳۳۱ (هـ ق) از مدرسة آلماني كناره گرفت و به دستور ميرزا احمدخان اشتري كه معاونت‌وزارت عدليه را برعهده داشت‌، به عنوان عضو محكمة استيناف تهران‌، آغاز به كار كرد. پس از چند سال‌مدعي العموم استيناف شد و در اين سمت تا زمان انحلال عدليه و تشكيل دادگستري نوين‌، باقي ماند.پس از تشكيل دادگستري نوين به مستشاري ديوان تميز وكمي بعد به عضويت محكمة انتظامي قضات‌منصوب شود.
علي‌اكبر خان داور (باني دادگستري نوين‌) كه به شخصيتي با خصوصيات شيخ عبده جهت تصدي‌رياست دادگاه انتظامي قضات نياز داشت‌، او را مناسبترين فرد براي اين امر خطير تشخيص داد وشيخ‌عبده عهده‌دار رياست دادگاه انتظامي قضات دادگستري شد و تا زمان بازنشستگي‌، حدود سي‌سال دراين پست به انجام وظيفه پرداخت‌.
در مدت رياست او در دادگاه انتظامي قضات‌، هيچ كس نديد و نشنيد كه به سفارش اين و آن و ياملاحظة فلان مقام و بهمان موقعيت‌، بيگناهي رامحكوم و گناهكاري را تبرئه كند. اصولاً چون همه باروحيات و خصوصيات او آشنا بودند، چنين توقعاتي از او نداشتند. شيخ محمد عبده همواره مي‌گفت‌:«هر قاضي داراي دو پرونده است يكي پرونده‌اي كه در وزارتخانه دارد و يكي هم در سينة من است‌.»هرگاه به پروندة قاضي خوشنامي رسيدگي مي‌كرد، اگر به نظري مخالف بر مي‌خورد مي‌گفت‌: «هر چندقضيه اين است نه آن كه ايشان مرقوم داشته‌اند، ولي چون نظر قاضي نيز طرفداراني دارد، نظر ايشان‌تخلف نبوده و محمول به نظر قضايي است‌.»
شيخ عبده‌، در كنار فعاليتهاي قضايي‌، به تدريس در مدرسة عالي حقوق و سپس دانشكدة حقوق تهران مي‌پرداخت‌. ابتدا دروس فقه و اصول و سپس حقوق مدني و اصول محاكمات مدني را تدريس‌مي‌كرد. پس از دانشكدة حقوق ، بيشتر در كلاسهاي قضايي دادگستري و حوزه‌هاي علمية تهران مانندحوزة علمية صدر و همچنين مدرسة عالي سپهسالار به تدريس مي‌پرداخت‌. در دوران بازنشستگي نيز تاپايان عمر مدرس دانشكدة الهيات دانشگاه تهران بود و عموماً دروس اصول فقه و معارف اسلامي راارائه مي‌داد. يكي از شاگردان او، استاد محمود شهابي بود كه بعدها دانشيار شيخ عبده شد و پس ازكناره‌گيري شيخ عبده و به توصية او، استادي درس‌هاي تدريس وي را برعهده گرفت‌.
شيخ عبده در دهة ۱۳۱۰ (ش‌) پايان نامة دكتراي خود تحت عنوان «انحلال عقد واحد به عقودمتعدد» را ارائه داد. نظرات او در امور قضايي‌، همواره جزو نمونه‌هاي ابتكاري و جالب توجه قضايي وحكميت و استدلالهاي حقوقي به شمار مي‌آمد و مرجعي تمام عيار در علوم حقوقي و اصول محاكمات‌شناخته شده بود. آثار تأليفي باقي مانده از او عبارتند از:
۱ ـ حقوق مدني
۲ ـ شرح قانون مدني
۳ ـ كليات‌حقوق اسلامي
۴ ـ اصول و روية قضايي مستخرجه از آراي ديوان عالي تميز
۵ ـ صرف و نحو عربي‌.
شيخ محمد عبده (بروجردي‌) در سحرگاه پانزدهم تيرماه ۱۳۴۶ (ش‌)، پس از اداي نماز صبح چشم‌از جهان فرو بست و بر جنازه او مرجع عالي قدر آيت الله العظمي مرعشي نجفي‌، نماز ميت خواند.پيكرش در جوار مرقد حضرت معصومه (س‌) در شهر قم به خاك سپرده شده است‌.

× برگرفته از كتاب چهره‌ها در تاريخچة نظام آموزش عالي حقوق و عدليه نوين‌، تدوين عباس‌مباركيان‌






دکتر ابراهیم بیگ زاده

 

نام: ابراهیم
نام خانوادگی : بیگ زاده
متولد: ۲۰ شهریور ۱۳۳۴ برابر ۱۱ سپتامبر ۱۹۵۵
محل تولد: قزوین ـ ایران
شغل: دانشیار دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی

سوابق تحصیلی:
۱ – دیپلم متوسطه در رشته ریاضی
۲ – لیسانس حقوق از دانشگاه ملی ایران (شهید بهشتی فعلی)
۳ – فوق لیسانس حقوق هوایی و دریایی از دانشگاه نانت فرانسه
۴ – دکترای حقوق بین الملل (رساله در مورد حقوق بین الملل دریا) از دانشگاه نانت فرانسه
۵- دیپلم مطالعات آواشناسی و زبان شناسی از دانشگاه گرونوبل فرانسه
۶- گواهی آکادمی حقوق بین الملل لاهه
۷- گواهی مدرسه عالی زبان کلچستر – انگلستان

سوابق آموزشی
۱ – حقوق بین الملل عمومی
۲ – حقوق سازمانهای بین المللی
۳ – حقوق بین‎الملل دریا
۴ – حقوق بین‎الملل توسعه
۵ – حقوق بین‎الملل کیفری
۶ – حقوق سازمانهای غیردولتی

فعالیتها
۱ – معاون پژوهشی دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی از ۱۳۷۰ (۱۹۹۱ ) تا سال ۱۳۸۲
۲ – مدیر تحصیلات تکمیلی دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی از ۱۳۷۶ (۱۹۹۷ میلادی) تا سال ۱۳۸۲
۳ – عضو شورای پژوهشی دانشگاه شهیدبهشتی
۴ – معاون انجمن ایرانی حقوق بین‎الملل
۵ – عضو فعال انجمن فرانسوی حقوق بین‎الملل
۶ – عضو سازمان بین‎المللی کارشناسان (اردینکسORDINEX)
۷ – عضو انجمن بین‎المللی حقوق جزا
۸ ـ عضو انجمن ایرانی حقوق تطبیقی
۹ – عضو انجمن ایرانی داوری
۱۰ – عضو انجمن ایرانی حقوق جزا
۱۱ – عضو انجمن ایرانی جرمشناسی
۱۲ – عضو مؤسس انجمن ایرانی مطالعات سازمان ملل متحد
۱۳ – عضو کمیته برنامه‎ریزی حقوق در وزارت علوم ـ تحقیقات و فناوری
۱۴ – عضو هیأت تحریریه تعدادی از مجلات حقوقی معتبر ایرانی
۱۵ – مشاور حقوقی مرکز تحقیقات استراتژیک
۱۶ – مشاور حقوقی مجلس شورای اسلامی
۱۷ – مدیر مسئول انتشارات داد آفرین
۱۸ – مشاور حقوقی وزارت امور خارجه

آثار
الف: کتابها
۱ – حقوق سازمانهای بین‎المللی (زیر چاپ)
۲ – حقوق بین الملل عمومی (در دست تهیه)

ب ـ مقالات
۱ – فارسی
۳۰ مقاله چاپ شده به زبان فارسی (اعم از تألیف و ترجمه) در مجله های معتبر حقوقی ایران
۲ ـ خارجی
۷ مقاله به زبان فرانسوی چاپ شده در مجلات و سالنامه های معتبر حقوقی فرانسه

ج ـ راهنمایی رساله های تحصیلات تکمیلی
استاد راهنمای بیش از ۵۰ رساله فوق لیسانس در موضوعهای مختلف حقوق بین الملل

طرحهای تحقیقاتی
۱ – عضو گروه تحقیقاتی دانشگاه سوربن فرانسه در مورد «اصول راهبردی بین‎المللی در قلمرو حقوق جزا»
۲ – عضو گروه تحقیقاتی دانشگاه سوربن فرانسه در مورد منطقه گرایی در حقوق جزا
۳ – عضو گروه تحقیقاتی دانشگاه سوربن فرانسه در مورد «جنایات بین‎المللی و صلاحیت جهانی»
۴ – عضو گروه تحقیقاتی دانشگاه سوربن فرانسه در مورد جنایات سازمان یافته فراملی
۵ – اجرای طرح تحقیقاتی در مورد «جنایات بین‎المللی و طرق پیشگیری و سرکوب آن در حقوق داخلی و بین‎المللی» در موسسه حقوق بین‎الملل و عمومی ماکس پلانک، هایدلبرگ – آلمان
۶ – اجرای طرح تحقیقاتی «نظام حقوقی بحر خزر» در موسسه حقوق بین الملل و عمومی ماکس پلانک - هایدلبرگ – آلمان

شرکت در مجامع و کنفرانسهای بین‎المللی
۱ – شرکت در کنفرانس فائو در مقر فائو در رم در مدیریت صید منابع بیولوژیکی (۱۹۹۱)
۲ – عضو هیأت نمایندگی ایران در کنفرانس رم برای تشکیل دیوان کیفری بین‎المللی (۱۹۹۸)
۳ – عضو و رئیس هیأت نمایندگی ایران در کنفرانس یونسکو در مورد میراث فرهنگی زیرآب، پاریس (۲۰۰۱)
۴ ـ شرکت در کنفرانس بین‎المللی مسکو در مورد نظام حقوقی بحر خزر، مسکو (۲۰۰۲)


مشاوره علمی
در زمینه های زیر می‎توان مشاوره علمی ارائه گردد.
۱ – حقوق بین‎الملل عمومی
۲ – حقوق سازمانهای بین‎المللی
۳ – حقوق بین الملل کیفری
۴ – حقوق سازمانهای غیر دولتی
۵ – حقوق بین‎الملل دریا
۶ – حقوق بین‎الملل هوا و فضا
وکالت: در زمینه های کیفری و حقوقی (بخصوص قراردادها اعم از داخلی و بین‎المللی)

 دکتر  نسرين مهرا

استادیار

گروه حقوق جزا و جرمشناسي, دانشكده حقوق

 مدرس تمام وقت دانشگاه شهید بهشتی از سال 1367

مدرس پاره وقت دانشگاه آزاد اسلامی

مدرس مدعو دانشگاه تربیت مدرس

. استاد نمونه سال 1385 گروه جقوق و جزا و جرمشناسي دانشگاه آزاد علوم تحقيقات- سال 1385

رييس انجمن ايراني حقوق جزا- از سال 1383 تاکنون

نايب رييس انجمن ايراني جرمشناسي- از سال 1382 تا 1385

. عضو هیات مدیره انجمن بین¬المللی حقوق جزا

عضو شوراي تخصصي گروه جزا دانشگاه تربيت مدرس- ار سال 1384 تاکنون

عضو شوراي عالي طرح نهاد ملي حقوق کودک- از سال 1382 تاکنون

عضو هيات علمي پاره وقت دانشگاه آزاد اسلامي- واحد علوم و تحقيقات- از سال 1380 تاکنون

. عضو کميته علمي انجمن بين المللي حقوق جزا- از سال 2005 ميلادي تاکنون

عضو هيات انتخاب کننده جايزه سالانه سيراکيوز (جايزه سالانه انجمن بين المللي حقوق جزا به عضو برگزيده علمي انجمن)- از سال 2008 ميلادي

 

سوابق کاری

استاديار دانشکده حقوق دانشگاه شهيد بهشتي- از سال 1370 تاکنون

. مسوول دوره دکتري گروه حقوق جزا و جرمشناسي دانشکده حقوق دانشگاه شهيد بهشتي- از سال 1384 تاکنون

معاونت مدير گروه حقوق جزا و جرمشناسي- از سال 1387

سوابق تحصیلی

 1. لیسانس از دانشگاه ولورهمتون انگلستان

2. فوق لیسانس از دانشگاه لندن

3. دکتری از دانشگاه لندن

 

علایق پژوهشی

1. بزهکاری اطفال

2. آیین دادرسی کیفری

3. فلسفه مجازات

 

مقالات علمی و کتب منتشر شده

•             مقالات:

 

- نظام عدالت كيفري در انگلستان و ويلز- مجله تحقيقات حقوقي - پائيز 1375

- در آمدي بر جرم زدائي ، كيفري زدايي و قضا زدايي -مجله تحقيقات حقوقي - پائيز 1376

- بزه ديده شناسي - مجله تحقيقات حقوقي - زمستان 1377

- حق كودك بر خطاكاري - مجله تخصصي دانشگاه علوم رضوي - پائيز 1383

- چگونگي درمان و بازپروري مجرمين معتاد در حقوق انگلستان- مجموعه همايش بين المللي علمي - كاربردي

جنبه هاي مختلف سياست جنايي در قبال مواد مخدر- ارديبهشت 1379

- عدالت كيفري اطفال از منظر حقوق بين الملل- مجله تحقيقات حقوقي - پائيز و زمستان 1382

- ترميمي شدن عدالت كيفري صغار در حقوق انگلستان و ويلز- مجموعه مقالات علوم جنايي در بزرگداشت دكتر آشوري - پائيز 1383

- حمايتهاي حقوقي - كيفري از اطفال در برابر بزهكاري در حقوق ايران- مجله تحقيقات حقوقي (بزرگداشت دكتر شهيدي) پائيز و زمستان 1384

- مقاله The criminal justice system facing the challenge of organized crim

چاپ در نشريه International review of penal law

•             جزوات درسي:

- حقوق كيفري در نظام كامن لا ( دكتري)

- بزهكاري اطفال 1 ( كارشناسي)

- برهكاري اطفال 2 ( دكتري)

 

زمینه تخصصی

 

1.  حقوق کامن لا

2.  حقوق کیفری اطفال و نوجوانان

3.  نظام مجازات ها

 

 

زمينه هاي پژوهشي و آموزشي

 -همايشها

برگزاري همايش بين المللي زن و حقوق كيفري؛ گذشته ، حال و آينده - آذرماه 1383   

 

- چاپ مجموعه مقالات همايش زن و حقوق كيفري؛ گذشته ، حال و آينده

 

- برگزاري كارگاههاي آموزشي:

-        بزهكاري زنان

-        بزه ديدگي زنان

-        مشاركت زنان در فرآيند كيفري

-        مشاركت نهادهاي مدني فعال در حوزه زنان در فرآيند كيفري ، قانونگذاري، دادرسي و مجازات

مقالات

- The criminal justice system facing the challenge of organized crime- International Review of Penal Law- 1996

کتاب

نظام حقوقي انگلستان- تهران- نشر ميزان- 1387

 

سخنراني

 

 - حمايت از كودكان در معرض خطر- يونيسف- مهرماه 1382

 - مفهوم واكنشهاي جايگزين و امكان اعمال آنها در مورد جوانان در حقوق ايران - يونسيف - تيرماه ماه 1383

 - حمايت كيفري از اطفال بزهكار در برابر جرم - يونيسف- تيرماه 1384

 - اطفال بزهكار در حقوق كيفري ايران - دانشگاه آزاد بندر عباس- بهمن ماه 1382

 - درآمدي به زن و حقوق كيفري - همايش بين المللي زن و حقوق كيفري؛ گذشته ، حال و آينده - آذر ماه 1383

 

دروس ارائه شده

1. متون تخصصی

2. بزهکاری اطفال

3. نظام کیفری کامن لا

 

عبدالهادی وحید فردوسی

استادیار

گروه حقوق خصوصي, دانشكده حقوق

 

- استاد مدعو دانشگاه پاريس

- استاد مدعو مرکز علوم انساني پاريس (MSH)

               

سوابق تحصیلی

دكتري حقوق خصوصي - تئوري فلسفه حقوق از فرانسه

                               

کتابها و جزوات

  - مفهوم شخص انساني (human person hood)

 - زايمان با هويت مجهول در فرانسه از ديدگاه حقو ق بشر

 - حقوق به عنوان ربان گفتگوي تمدنها

 - جزوات درسي( مدني 2 - حقوق علم حقوق- حقوق مالکيت فکري- فلسفه حقوق(

                

 

  دکتر عبدالهادی وحید فردوسی 

استادیار 

گروه حقوق خصوصي, دانشكده حقوق 

 

- استاد مدعو دانشگاه پاريس 

- استاد مدعو مرکز علوم انساني پاريس     (MSH)

               

سوابق تحصیلی 

دكتري حقوق خصوصي - تئوري فلسفه حقوق از فرانسه 

                               

کتابها و جزوات 

  - مفهوم شخص انساني     (human person hood)

 - زايمان با هويت مجهول در فرانسه از ديدگاه حقو ق بشر 

 - حقوق به عنوان ربان گفتگوي تمدنها 

 - جزوات درسي( مدني 2 - حقوق علم حقوق- حقوق مالکيت فکري- فلسفه حقوق    (